دسته بندی نشده

چالش های مدیریت دولتی در ایران

سازمانهای دولتی، از آن مردم و مدیران دولتی امین اموال (مادی و معنوی) آنها هستند. در قاموس مدیریت  دولتی  اسلامی، مدیران دولتی خادمان واقعی مردم اند. بر این اساس، افرادی که به سازمانهای  دولتی  مراجعه  می  کنند «بندگان خداوند» محسوب می شوند و مطمئناً کسب رضایت آنها رضایت خداوند را در پی دارد.

درحالی که در سایر نهضتهای  مدیریتی مراجعان عناوینی چون مشتری، مصرف کننده، ارباب رجوع یا شهروند به خود می گیرند و هدف از جلب رضایت آنها همانا بقا و ارتقای جایگاه و کسب بودجه بیشتر است. اما آنچه در سازمانهای  دولتی  ایران مشاهده می شود، بی توجهی به حقیقت مافوق و زیردست بودن در علم دین است که این نظام بر آن استوار است.

یکی از چالشهای  عمده مدیریت  دولتی  ایران  حرفه گرا نبودن مدیریت دولتی  ایران است. کیفیت، شایستگی و بی طرفی مشخصه های  اصلی حرفه گرایی  مدیریت  دولتی اند. کیفیت  خدمات  سازمانهای  دولتی ایران چندان رضایت بخش نیست و شایسته  سالاری، راهبرد غریبِ مورد ادعای سیاست مداران، کمتر در سازمانهای دولتی اجرا می شود.

یکی دیگر از چالشهای  فراروی  مدیران  دولتی  ایران تبعیت روزافزون مدیران دولتی از «نظریه عاملیت» به جای نظریه «خادمیت» است. نظریه عاملیت به مدیران دولتی از منظر «انسان اقتصادی» نگاه می کند و مدعی است آنچه مدیران را برمی انگیزاند تشخص، مقام، پول و به طورکلی برانگیزاننده های اقتصادی است. بنابراین، هرچه بیشتر مدیر را از لحاظ  مالی  تقویت کنید، عملکرد سازمان بهتر می شود. در این نگاه، مدیران دولتی سازمان را قربانی اهداف خود می دانند؛ اما در نظریه خادمیت به مدیران از منظر انسانهای خودیاب نگاه می شود که عشق به خدمت در سازمان آنها را بر می انگیزاند نه صرف منفعت طلبانه. در این نظریه، مدیران  دولتی اهداف سازمان را بر اهداف شخصی مقدم می شمارند و تحقق اهداف خود را در پرتو اهداف سازمان می بینند.اما آنچه در سازمانهای  دولتی  ایران  مشاهده  می شود و در دهه  اخیر بیشتر شدت گرفته است حاکمیت نگاه نخست است که با ارزشهای اسلامی سازگاری ندارد.

ناکارآمدی  نظارت  بیرونی بر دیوان سالاری (مدیریت  دولتی) ایران چالش دیگر مدیریت  دولتی است. در ایران، مدیریت  دولتی تحت نظارت بیرونی قوا قرار دارد. سازمان بازرسی کل کشور، دیوان عدالت اداری و دیوان عالی کشور سازوکارهای نظارتی قوه قضائیه بر دیوان سالاری کشورند. همچنین، دیوان محاسبات چشم  ناظر قوه مقننه و سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور چشم ناظر قوه مجریه بر دیوان سالاری ایران اند.

دیگر چالش عمده ای که فراروی مدیریت دولتی ایران است و هزینه های هنگفتی بر کشور تحمیل می کند، ضعف دولت افقی است.

چالش دیگر فراروی سازمانهای دولتی ایران ،مدیریت پژوهشهای مدیریتی در سازمانهای دولتی است.در عصر حاضر ،که سازمانهای دولتی ایران در پی نوسازی خود هستند،هر مدیر جدید،که سکان مدیریتی را به دست می گیرد ،می کوشد رویکرد ظاهرا یا واقعا علمی به مدیریت در سازمان خود در پیش بگیرد ،اما تجربه پژوهشگران سازمانی در بخش دولتی نشان می دهد که بسیاری از پژوهشهای سازمانی که هزینه عظیمی از بودجه کشور را  به خود اختصاص می دهند ،به گفته خود مدیران دولتی به جزوه زیبایی تبدیل می شوند که در قفسه کتابخانه یا دفتر مدیران جای می گیرند.

dr sara javanbakht

PhD in Government Management* *University professor* Employed in the Ministry of Health - University of Medical Sciences

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا